Suriyada vəziyyət getdikcə gərginləşir. Qərb dövlətləri, ABŞ hökuməti ölkədəki durumu bir qədər də ağırlaşdırmaq üçün sanksiyalar tətbiq edir, bu və digər istiqamətdə müəyyən siyasət həyata keçirirlər. Açıq-aşkar problemin savaş yolu ilə həll edilməsi cəhdləri də görünməkdədir. Artıq Suriyadakı hadisələrə müdaxilə etmək, ölkəyə qoşun yeritmək üçün Qərbə imkan yaradan vətəndaş müharibəsinin başlandığını da söyləmək mümkündür. Rusiyanın ölkədaxili barışıq yaratmaq cəhdləri isə baş tutmayıb. Bəs, bundan sonrakı hadisələr hansı istiqamətdə inkişaf edəcək? Ərəb ölkələrində gedən proseslər Suriya ilə bitəcəkmi? Ümumiyyətlə bütün bu hadisələrdə daha çox kimlər və nə üçün maraqlıdır?

Suriyada baş verənlərin dünya ictimaiyyətinin diqqət mərkəzində olduğunu, bunun uzun müddət hakimiyyətin dəyişmədiyi ölkələrdə, həmçinin Azərbaycanda da çox həssaslıqla izləndiyini deyən Ədalət Partiyası sədrinin müavini, politoloq Mütəllim Rəhimli hesab edir ki, bu hadisələr bir çox hallarda kənardan qızışdırılır, bəzi məqamlarda idarə olunur: “Doğrudur, xalqın hakimiyyəti formalaşdırmaq hüququ var və buna dünya ictimaiyyəti hörmətlə yanaşmalıdır. İndiki məqamda isə Suriya xalqı Bəşər Əsəd rejiminə qarşı üsyana qalxıb. Və çox təəssüf ki, baş verən hadisələr bugünkü inqilabların arxasında ölkələrin iqtisadi və siyasi inkişafının dayanmadığını göstərdi. Əksinə, həmin ölkələr həm regionda, həm də bütövlükdə dünya miqyasında güclərini itirirlər. Dəfələrlə sübut olunub ki, inqilablar heç də ölkələrə və xalqlara tərəqqi gətirmir”.

Artıq Suriyadakı hadisələrin geridönməz xarakter aldığını deyən Mütəllim bəyin fikrincə, hətta tərəflərin barışığa səslənməsində də hansısa maraq güdülür. Ona görə də Əsəd rejiminin gedəcəyi artıq çoxlarında sual yaratmır. Sadəcə olaraq bunun vaxt məsələsi olduğu bildirilir. Əfsuslar olsun ki, Qərb dövlətləri vətəndaşların həlak olmasının qarşısını almaqda deyil, ərəb ölkələrində dövlət sisteminin dağılmasında maraqlıdırlar: “Ərəb ölkələrində, o cümlədən Suriyada baş verən hadisələrin, inqilabların Qərb dövlətləri tərəfindən dəstəklənməsi heç də bu dövlətlərin ərəb xalqının sosial rifahına, demokratiyanın bərqərar olmasına xidmət etmir. Hər şey bunun əksinədir. Əgər doğrudan da bunu istəyirlərsə, onda hakimiyyətin seçkilər yolu ilə dəyişməsi üçün əllərində olan rıçaqlardan istifadə edərdilər. İnqilab yolu ilə demokratik sistemə keçmək mümkün deyil. Bunu Qərbdə də yaxşı başa düşürlər”.

M.Rəhimlinin qənaətinə görə, proseslər Suriya ilə bitməyəcək. Çünki indiyə qədər Birləşmiş Ştatlarda və Avropa ölkələrində heç bir istehsal olmadan xalqın yüksək yaşayış tərzi təmin olunub. Və onlar bunu davam etdirmək əzmindədirlər: “Amma artıq hər şey tükənib. Ortada yeyiləcək nəsə yoxdur. Olan təkcə çoxlu puldur. Bu isə böhrana gətirib çıxarıb. Ona görə də bu cür ölkələrlə həm dünya ictimaiyyətinin başını qatmaq olur, həm də Avropa və ABŞ böhrandan çıxmaq üçün belə varlı və imkanlı dövlətləri güdaza verməyə çalışırlar. Bundan əlavə geopolitik qarşıdurma məqamında dövlətlərin regional liderlik fonunda bir-birindən üstünlüyü məsələsi də gündəmdədir. Bu baxımdan ərəb ölkələrinə münasibətdə dövlətlərin liderliyi məsələsi qalır. Ona görə də hələ bir müddət belə hadisələrin şahidi ola bilərik”.

Mütəllim bəy sonda “Əl-Qaidə” liderinin B.Əsəd reiminə qarşı çıxmasına da münasibət bildirdi. Və dedi ki, bu qurumun dünya siyasətində, müsəlman ölkələrinin daxili və xarici siyasətində hər hansı müstəsna rolu yoxdur: “Mənə elə gəlir ki, “Əl-Qaidə” məsələsi kimlərsə tərəfindən məqsədyönlü şəkildə şişirdilir”.

Emin