Təhsil Nazirliyi ölkədəki bir sıra ali məktəblərin nəzdində lisey-gimnaziya yaratmağı nəzərdə tutur. Bununla bağlı nazirliyin kənd rayonları üzrə ümumi təhsil şöbəsinin müdiri Aydın Əhmədov müsahibə verib.

- Ölkə ali təhsil müəssisələrində lisey-gimnaziyaların yaradılacağı bildirildi. Məqsəd nədir?
-Azərbaycanda belə bir təcrübə var, xüsusi liseylər fəaliyyət göstərir. Bu, istedadlı şagirdlərin daha səmərəli təhsil alması, ali məktəblərlə orta məktəblər, liseylərin əlaqələrinin möhkəmləndirilməsi, şagirdlərə alimlər tərəfindən elmi himayə göstərilməsi və s. bu kimi məsələlərə xidmət edir.

Təhsil Nazirliyinin 2012-2013-ci illərdə “Şagirdlərlə iş üzrə fəaliyyət planı” təsdiq olunub. Bu tədbirlər sırasında xeyli məsələlər var, onlar arasında ali məktəblərin nəzdində liseylər, gimnaziyaların yaradılmasına baxılması, bununla əlaqədar müəyyən tədbirlər həyata keçirilməsi nəzərdə tutulub. Sadəcə olaraq bu, 1-2 günün məsələsi deyil. Müzakirələr keçirilməli, imkan araşdırılmalı, ali məktəblərin rektorları ilə görüşlər keçirilməli, onların təklifləri dinlənilməli, maddi-texniki baza məsələləri həll olunmalıdır. Bu, ilboyu aparılan məsələlərdir. Fəaliyyət planımıza əsasən, ali məktəblərlə birgə qarşılıqlı razılaşma əsasında bu şəbəkəni genişləndirmək istəyirik.

Bizdə lisey-gimnaziyalar əvvəl də fəaliyyət göstərirdi. Hazırda respublikada 50-yə yaxın belə müəssisə var. İstedadı ilə müəyyən fənnlər, sahələr üzrə fərqlənən uşaqlar müsabiqə əsasında buraya daxil olurlar. Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə təsdiq edilmiş 2006-2010-cu illər Dövlət proqramı var idi. Orada da gimnaziyalar, liseylərin şəbəkələrinin genişləndirilməsi tədbirləri nəzərdə tutulurdu. O proqramın həyata keçirildiyi dövrdə xeyli işlər görülüb, 10-dan yuxarı lisey-gimnaziya yaradılıb, bir çox məktəblərdə lisey sinifləri yaradılıb. Bu istedadlı uşaqlar üçün lazımi təlim şəraitini yaratmaq, istedadları ilə bağlı potensial imkanların üzrə çıxarılması məqsədinə xidmət edir.

Belə bir müddəa var ki, istedadlı uşaqlarla işi daha da yaxşılaşdırmaq üçün ali təhsil məktəblərinin nəzdində də belə müəssisələr yaradılsın. Məsələn, Bakı Dövlət Universiteti, Memarlıq və İnşaat İnsitutu, Bakı Slavyan Universitetinin nəzdində belə müəssisələr fəaliyyət göstərir. Biz bunun şəbəkəsini daha da genişləndirmək istəyirik. Hazırda Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti, Xarici Dillər Universitetinin tərkibində belə liseylərin yaradılmasını istəyirik. Belə müəssisələrin açılması orta məktəblərlə ali təhsil məktəblərinin yaxınlaşmasına xidmət edir. Bu məktəblərdə alimlərin geniş fəaliyyətinə, istedadlı uşaqların tanınmış alimlərin himayəsinə verilməsinə imkanlar açılacaq.

- Belə lisey-gimnaziyalar ödənişli olacaq?
-Xeyr, ödəniş məsələsi yoxdur.

- Lisey-gimnaziyalar təkcə şəhərlərdə olan ali təhsil müəssisələrində yaradılacaq, yoxsa digər rayonları da əhatə edəcək?
-Ümumilikdə, rayonlarda da açılmasını istina etmirik. Buraya başqa rayonlarda da fəaliyyət göstərən ali məktəblər daxil ola bilər. Bu istiqamətdə işlər görüləcək. Amma əlbəttə ki, bütün bunlar qarşılıqlı şəkildə ali təhsil müəssislərinin rəhbərləri ilə aparılan işlərin nəticəsi olacaq. Onların da təklifləri nəzərə alınacaq.

-Şagirdlərin bu müəssisələrə seçimi necə həyata keçiriləcək?
-Təbii ki, bunun qaydası var. Belə bir müəssisə yaradılanda ictimaiyyətə məlumat veriləcək, maarifləndirmə işləri aparılacaq, seçim qaydaları açıqlanacaq. Sənəd qəbulundan sonra ən istedadlı uşaqlar seçiləcək. Əgər bu gimnaziya olsa, elə birinci sinifdən qəbul aparıla bilər, əgər lisey tipli olarsa, qarşılıqlı razılaşma əsasında, məsələn, qəbul elə 7-ci sinifdən ola bilər.

- Ali təhsil müəssisələrində tələbələrlə işləməyə vərdiş edən müəllim lisey-gimnaziyalarda şagirdlərlə işləyə biləcəkmi?
-Elə fənnlər var ki, onları orta məktəb müəllimləri tədris edəcəklər. Lakin müəyyən fənnlər isə ali məktəb müəllimləri tərəfindən öyrədiləcək. Müəyyən kurslar, dərnəklər də aparıla bilər. Əsas məqsəd məktəb uşaqlarının daha yaxşı yetişdirilməsinə xidmət etməkdir.

- Rayondan şəhərə təhsil almaq üçün gələcək şagirdlər yataqxana ilə təmin olunacaqlarmı? Axı, rayonlarda keyfiyyətli təhsildən məhrum çox sayda istedadlıq uşaqlar var ki, yaxşı təhsil almaq onların da haqqıdır?
-Məsələn, Bakı Dövlət Universitetinin nəzdində olacaq lisey-gimnaziyada yəgin ki, Bakıdakı uşaqlar yerləşdiriləcək. Lakin rayondan gələcək şagirdlərin məsələsinə isə fərdi qaydada baxılacaq.