Nəqliyyat Nazirliyi avtobuslarda gediş haqqlarının qaldırlması ilə bağlı rəsmi məlumat yayıb. Nazirlik bunun səbəbini müxtəlif bəhanələrlə izah eləməyə çalışır. Nazirliyin nəqliyyat siyasəti və iqtisadiyyat şöbəsinin rəhbəri Sədrəddin Məmmədov dünən jurnalistlərə açıqlamasında deyib ki, gediş haqlarının artırılması Bakıda nəqliyyatın intellektual idarəetmə sistemi layihəsinin bahalaşması ilə əlaqəlidir. Onun sözlərinə görə, bu layihə növbəti dəfə bahalaşıb, səbəb isə layihə çərçivəsində terror təhlükəsinin qarşısının alınmasına yönələn yeni tədbirlərin həyata keçirilməsidir. Məsələ ilə bağlı FaktXeber.com-a açıqlama verən iqtisadçı ekspertler Qubad İbadoğlu və İlham Şaban maraqlıməqamlara toxunub.

Qubad İbadoğlu:  “Sadəcə olaraq Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən göstərilən səbəb məsələnin görsənən tərəfidir. İntelektual idarəetmə sisteminin tətbiq ilə bağl kifayət qədər vəsait ayrılıb. Əgər vəsait səmərəli istifadə olunsaydı bu sistem indiyə qədər işləyərdi və eyni zamanda əlavə xərc yaradan hansısa işlərə ehtiyac olmazdı. Əslində mən sizə deyim ki, bu sistemin Bakıda işləyib-işləməməsi hələ ki, sual altındadır və ya bu sistem Bakı kimi şəhərdə özünü nə dərəcədə doğruldacaq. Xüsusilə Bakı kimi nəqliyyat inrasturkturu olan şəhərdə bu sistemin işləməsi mənim üçün şübhə doğurur. Amma gediş haqlarının bahalaşdırılmasını intelektual sistemə dair hazırlanmış layihənin qiymətinin artması ilə əlaqələndirmək düzgün deyil. Çünki ölkədə digər sektorlarda da qiymət bahalaşması müşahidə olunur. Xüsusilə ərzaq bazarında ciddi bahalaşma halları var. İqtisadi tədqiqatlar mərkəzi bu ilin iqtisadi infilyasiya proqnozunun iki rəqəmli olduğunu açıqlayıb. Bu il ölkədə 12,2% infilyasiya olacağı gözlənilir. Eyni zamanda Beynəlxalq Valyuta Fondu Azərbaycanda bu il 10,4% infilyasiyanın olacağını bildirib. Göründüyü kimi həm beynəlxalq, həm də ölkədə olan iqtisadi analtik mərkəzləri ölkədə iqtisadi infilyasiyanın iki rəqəmli olacağını təsdiq edir. Belə bir halda ölkədə infilyasiya artırıcı qərarın verilməsi çox yanlış bir qərardır. Gediş haqlarının bahalaşması ailə büdcələrində müəyyən gərginliklər yaradaraq digər sektorlarda da qiymət artımına səbəb olacaq.  Bu cür həssas dövrdə hakimiyyətin belə bir addım atmasını yanlış hesab edirəm. Təklif edərdim ki, hakimiyyət bu qərara yenidən baxsın. Digər bir tərəfdən, yaxın günlərdə Azərbaycanda əmək haqqlarının artırılması gözlənilir. Deyilənlərə görə iyulun birindən artımın birinci mərhələsi baş verəcək. Əmək haqlarının artırılması ilə bağlı qərar qüvvəyə minmədən digər sektorlarda qiymətin  artımının müzakirərəyə çıxarılması əhalinin əmək haqqından əldə etdiyi sosial effekti neytrallaşdırır.
Əhalinin əksər hissəsinin sosial durumu gediş haqlarının artırılmasına cavab verməyəcək. Çünki hazırda 8-9% olan nəqliyyat xərclərini birdən-birə qaldıraraq 10-12%-ə çatdırılması ailə xərclərinə ciddi ziyan vuracaq.” 

İlham Şaban: “Gediş haqların bahalaşdırlması ilə bağlı Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən göstərilən səbəb tamamilə əsassızdır. Ona görə ki, sabah Neft Şirkəti neft hasilatının artırılması ilə bağlı nanotexnologiyalardan istifadə edərək neft hasilatını artırmaq istəyəcək. Onda Neft şirkəti də Nəqliyyat Nazirliyi kimi nanotexnologiyalara çəkilən xərci bəhanə gətirərək benzinin qiymətini artıracaq. Buna bənzər istənilən nazirliklər müxtəlif layihələr həyata keçirərək bütün sektorlarda qiymət artımı edə bilərlər. Belə bir izah məntiqi bir izah deyil. İntelektual idarəetmə sistemi ilə bağlı layihəyə ayrılan maliyyə, nəinki Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən, bu maliyyə Neft Şirkətindən dövlət büdcəsinə edilən tarnsferlər, yəni neftin pulu hesabına ayrılıb. Nəqliyyat Nazirliyinin sözünü əsas götürsək onda gərək sabahda Hacıbala Abutalıbov desin ki, biz Bakı şəhərinin mərkəzi divarlarını qaşıyırıq, ona görə komunal xərclər qaldırılmalıdır. Ancaq digər regionlarda yaşayan insanlar bu divarlardan xəbəri yoxdur. Həmin idarəetmə sistemi ilə bağlı qiymət artımı da belə bir şeydir. Bu idarəetmə sistemi yalnız avtobuslara aiddir. Onda digər regionlarda yaşayan və intelektual sistem vasitəsilə işləyən avtobuslardan istifadə etməyən şəxslər niyə bu artımdan əziyyət çəkməlidirlər. Mənə elə gəlir ki, Taarif Şurası bu cür məntiqsiz iddia ilə bahalaşmaya getməyəcək.”