Qəzetimizin dünənki sayında Bakı-Moskva qatarında çanta dolu bomba olması haqqında məlumat vermişdik. Bildirmişdik ki, Rusiyanın Federal Təhlükəsizlik Xidməti (FTX) bu günlərdə Moskva metrosunda bir-birinin ardınca törədilməsi planlaşdırılan iki terror aktının qarşısını aldığını bəyan edib. Məlum olub ki, bu terror aktlarının qarşısı Rusiya və Fransa xüsusi xidmət orqanlarının həyata keçirdiyi birgə əməliyyat zamanı alınıb. Üstəlik, əməliyyat zamanı Şimali Qafqazda fəaliyyət göstərən terrorçu qruplaşmaların Azərbaycandakı əlaqələrinə dair mühüm fakt da üzə çıxıb. Məlum olub ki, metronu partlatmağa hazırlaşan terrorçulardan biri Şimali Qafqazdakı yaraqlı qruplaşmaların lideri Doku Umarovun yaxın adamının Türkiyədən telefonla ona verdiyi tapşırıq əsasında Bakı-Moskva qatarı ilə göndərilən partlayıcı dolu çantanı götürüb və onu Moskva metrosunun stansiyalarının birində yerləşdirməyə cəhd edib.(Yeni Müsavat)

Rusiya mətbuatının yazdığına görə, əməliyyatı Doku Umarov və onun Fransada məskunlaşan adamları təşkil ediblər. Rusiya FTX-sı terror aktının hazırlandığı barədə məlumat alandan sonra Fransanın xüsusi xidmət orqanları və polisi ilə təmasa keçib. Nəticədə Fransa polisi Le-Mann şəhərində terror planında əli olan üç çeçeni həbs edib. Paralel olaraq FTX də Moskvada həbslər həyata keçirib. Həbs edilənlərdən biri Ruslan Ozniyev adlı çeçendir. Çeçenistanda fəaliyyət göstərən silahlı qruplaşmaların üzvü olub və Moskvaya da Parisdən gəlib. İstintaq müəyyən edib ki, R.Ozniyev Fransanı tərk etməzdən əvvəl Doku Umarovun Hamzat adlı adamı Türkiyədən ona zəng edib və təcili Moskvaya uçmağı tapşırıb. Hamzat ona tapşırıq verib ki, Bakı-Moskva qatarında sərnişinlərin birindən ona çatacaq çantanı götürsün. Sonradan məlum olub ki, bu çantada yüksək dağıdıcı gücə malik partlayıcı qurğu var. FTX əməkdaşları Ozniyevi izləyərək müəyyən ediblər ki, o, vağzaldan çantanı götürməzdən əvvəl Moskva metrosunun “Smolensk” və “Arbatsk” stansiyalarının ərazisində saatlarla müşahidə aparıb. Daha sonra qatardan çantanı götürüb və onu Moskvada qaldığı tələbə yataqxanasının qarşısındakı parkda gizlədib. Bu zaman FTX əməkdaşları onu həbs ediblər. Bildirilir ki, Bakıdan göndərilən çantada “Makarov” tapançası, detonatorlar və trotil olub.
Məsələ ilə bağlı dünən dəmiryol vağzalına yollandıq. Bizə maraqlı gəldi, qatarla bomba daşınmasından vağzalın təhlükəsizlik xidməti, polis niyə xəbər tutmayıb?

Vağzal, yoxsa bazar?

Vağzala daxil olanda girişdə demək olar ki, nə təhlükəsizlik xidmətinə, nə də polisə rast gəldik. Özümüzlə götürdüyümüz çanta ilə əl-qolumuzu sallayıb içəridə müşahidələr apardıq. Müşahidələr zamanı hər yoldan ötənin vağzala döndüyünü gördük - bilet alan da, almayan da burda idi. Birdən kənardan səslər eşitdik: “Gəl, ay müştəri, limondan, almadan, yemişdən qalmadı”. Buna bənzər bir çox satıcılarla qarşılaşdıq. Satıcılar sərnişindən çox idi. Hər kəs qarışmışdı bir-birinə. Satıcı qadınlardan birinə yaxınlaşdıq. “Burada qarpız, yemiş satmağa icazə varmı” sualına çox əsəbi halda cavab verdi: “Ay bala, kim icazə verməyəcək mənə? Gəlsin görüm kimdir buraları mənə qadağan edən? Satıram, yaxşı edirəm. Burada mal satmayan var? Bax, (digər satıcıları göstərir-TT) bunlar da hər şey satır. Ancaq heç kim gəlib bir söz demir”.

Bilet dəllalları

Vağzaldakı kassaların qarşısında uzun növbələr yaranmışdı. Buradakı izdihama qoşulub bilet almaq istəyən vətəndaşlarla söhbət etməyə çalışırıq. Valeh adlı şəxs dörd gündür ki, vağzaldan bilet ala bilmədiyini söylədi. O, kassirləri dəllallarla əlbir olub biletləri “qara bazar”da satmaqda ittiham etdi: “Məlumat bürosundan biletin qiymətini öyrənirəm, deyirlər ki, Bakı-Moskva qatarına bilet 120 manatdır. Halbuki kassada bu reysə bileti 200 manata satırlar. Səbəbini öyrənirsən, deyirlər ki, xoşun gəlsə də, gəlməsə də belədir”.
Başqa bir paytaxt sakini isə Sank-Peterburqa bilet almaq üçün səhərdən burada olduğunu deyib vağzal işçilərinin özbaşınalığından odlu-odlu danışdı: “180 manat dövlət qiyməti olan bileti 220 manata satırlar. Üstəlik, məndən arxada gözləyən adamlar bir-iki manat artıq pul verən kimi kassir bileti onlara satır”.
Sərnişinlərdən uzaqlaşıb kənarda dayandıq. Adının Nadir olduğunu deyən bir şəxs bizə yaxınlaşıb bilet təklif etdi. “Bəs bilet kassalarda satılmır” sualına Nadir belə cavab verdi: “Sənə nə lazımdır? Bilet istəmirsən? Satıram da. Bax, o kassalarda baha satırlar. 150 manat ver, sənə yer tapım getməyə”. “Bu necə olur? Bəs bilet vermirsiniz?” Dəllal bildirdi ki, bunu rəhbərliklə həll edir özü.
Nadirin yanında bir-iki foto çəkdikdən sonra jurnalist olduğumuzu bildi və şikayətlənməyə başladı: “Elə sizin kimilərdi bizim çörəyimizə bais çıxan. Qoyun işləyək də. Xoşunuza gəlir camaatın saatlarla növbəyə düzülüb bilet gözləməsi?!”
Burada həqiqətən də hərrac idi, bileti çox pul verənə satırdılar. Kassir xanımlar öz qiymətinə bilet istəyənlərə qısa və sərt şəkildə “bilet yoxdur” deyə cavab verirdi. Bilet satan dəllalların isə alveri gur gedirdi.

Fil qulağında yatan təhlükəsizlik xidməti

Sərnişinlərdən ayrılıb qatarlara doğru irəlilədik. Bunu da qeyd edək ki, vağzalda antisanitariya hökm sürür. Qatara doğru bir neçə girişdən keçməyimizə baxmayaraq heç bir yerdə təhlükəsizlik xidməti ilə rastlaşmadıq. Axır ki, bir qatar bələdçisi ilə rastlaşdıq. Bakı-Moskva qatarında bomba dolu çanta tapılmasından xəbərləri olub-olmadığını soruşduq. Bildirdilər ki, onlar bomba haqqında heç nə eşitməyiblər: “Ola bilər ki, tapılıb. Çünki biz dünən burada olmamışıq. Yəni dünən bizim istirahət günümüz idi. Bu xəbəri dünən növbətçi olanlar yaxşı bilər. Ancaq indi onlar burada yoxdur”.
Bəs burada polis yoxdur? Biz bura gələnə qədər bir neçə girişdən keçmişik. Ancaq kimsə bizi yoxlamayıb. Qatar bələdçisi “guya görünməmiş işdir” deyərək gülümsədi: “Kimi yoxlayırlar ki, sizi də yoxlayalar? Deyəsən birinci dəfədir bura gəlirsiniz”.
“Burada nə üçün polis yoxdur” sualına bələdçi maraqlı cavab verdi: “Burada olurlar. Ancaq bu gün yəqin istirahət günü olduğuna görə zəif işləyirlər. İndi harada olsa gələrlər. Nahara da getmiş ola bilərlər”.

“Burada bomba da tapılar, atom da”

Söhbətə sərnişinlərdən biri də qoşuldu. Bildirdi ki, bomba haqqında məlumatdan xəbəri var: “Bu haqda qəzetlərdən oxumuşam. Siz deyin, burada bomba olmaz? Kim gəlir, birbaşa çıxır qatara. Buranın təhlükəsizlik xidməti yoxdur. Belə yerdə bir anbar bomba da apararlar, atom da apararlar, heç kimin də xəbəri olmaz”.

Narkomandan vərəmə qədər

Vağzaldan dönərkən yerdə uzanmış bir qadını gördük. Öskürməyindən qulaq tutulurdu. Yaxınlaşanda vərəm olduğunu dedi. Az sonra kənardan bir səs də gəldi: “Bacı, kömək et. Mədəm dağılır. Mənə pul ver”. Kənardan keçən şəxs bildirdi ki, oradan uzaqlaşaq. Çünki bizi çağıran adam narkomanmış.

Türkan TURAN